Skip to content
KenyaSimplified

Imetafsiriwa ili kukusaidia kuelewa. Nakala rasmi ya Katiba ya Kenya ni ya Kiingereza; kama kuna tofauti yoyote, nakala ya Kiingereza ndiyo yenye nguvu. Hii si ushauri wa kisheria. Kanusho

Sura 9, Sehemu 2 · Art. 144

Kuondolewa kwa Rais kwa misingi ya kukosa uwezo.

2010-as-amended · effective 2010-08-27

Nakala halisi

(1) mwanachama wa Baraza la Kitaifa akiungwa mkono na robo ya idadi ya Wabunge
wote anaweza kuwasilisha hoja Bungeni ya kuchunguzwa kwa uwezo wa afya ya
kiakili au kimwili ya Rais katika kutekeleza majukumu ya afisi yake.
(2) Iwapo hoja iliyo kwenye ibara ya (1) itaungwa mkono na Wabunge walio wengi wa
Bunge la Kitaifa-
  (a) Spika wa Bunge atamjulisha Jaji Mkuu kuhusu uamuzi huu katika kipindi cha
  siku mbili; na
  (b) Rais ataendelea kutekeleza majukumu ya afisi ikisubiriwa matokeo ya mashauri
  yanayohitajika katika Kifungu cha hiki.
(3) Jaji Mkuu katika kipindi cha siku saba, baada ya kupokea notisi ya uamuzi huu
kutoka kwa Spika,atateua tume itakayokuwa na -
  (a) watu watatu ambao ni wataalamu katika kuendesha masuala ya matibabu chini
  ya sheria za Kenya, walioteuliwa na taasisi ambayo kwa kisheria inawajibika
  kuthibiti matendo ya taaluma ya tiba;
  (b) wakili mmoja wa Mahakama Kuu aliyeteuliwa na taasisi ambayo kisheria
  inawajibika kuthibiti matendo ya taaluma ya uwakili; na
  (c) mtu mmoja atakayeteuliwa na Rais.
(4) Iwapo Jaji Mkuu atashindwa kuteua tume chini ya ibara ya (3), Naibu Jaji Mkuu
atateua tume kama hii.
(5) Iwapo Rais atashindwa kumteua mtu wa tano, mtu huyu atateuliwa na-
  (i) mmoja wa familia ya Rais; au
  (ii) pale ambapo hakuna yeyote wa familia anataka au kuweza kufanya uteuzi huo,
  ufanywe na mmoja aliye na uhusiano wa karibu na wa kidugu na Rais.
(6) Tume itachunguza suala hili na kuripoti kwa Jaji Mkuu na Spika wa Baraza la
Kitaifa katika muda wa siku kumi na nne baada ya uteuzi.
(7) Spika wa Bunge atawasilisha ripoti hiyo ya tume kwa Baraza la Kitaifa katika
kipindi cha muda wa siku saba baada ya kuipokea.
(8) Ripoti hiyo ya tume itakuwa ya mwisho na hakutakuwa na rufaa na ikiwa tume
itaripoti kwamba Rais anaweza kutekeleza majukumu yake ya afisi, Spika wa
Baraza la Kitaifa atatangaza katika Baraza la Kitaifa.
(9) Iwapo tume itatangaza kuwa Rais hawezi kutekeleleza majukumu ya afisi, Baraza la
Kitaifa litapiga kura kuidhinisha ripoti hiyo.
(10) Iwapo wabunge walio wengi kati ya wabunge wote wa Baraza la Kitaifa watapiga
kura kuunga mkono kuidhinisha ripoti hii, basi Rais wa ataondolewa mamlakani.
Kwa maneno rahisi
  • Mjumbe wa Bunge la Kitaifa, akiungwa mkono na angalau robo ya wajumbe, anaweza kuwasilisha hoja ya kuchunguza uwezo wa Rais wa kimwili au kiakili.
    Art. 144(1)

    (1) mwanachama wa Baraza la Kitaifa akiungwa mkono na robo ya idadi ya Wabunge wote anaweza kuwasilisha hoja Bungeni ya kuchunguzwa kwa uwezo wa afya ya kiakili au kimwili ya Rais katika kutekeleza majukumu ya afisi yake.

    Soma kifungu kamili →
  • Jaji Mkuu huteua kamati ya madaktari, wakili na mtu mwingine kuchunguza na kuripoti.
    Art. 144(3)

    (3) Jaji Mkuu katika kipindi cha siku saba, baada ya kupokea notisi ya uamuzi huu kutoka kwa Spika,atateua tume itakayokuwa na - (a) watu watatu ambao ni wataalamu katika kuendesha masuala ya matibabu chini ya sheria za Kenya, walioteuliwa na taasisi ambayo kwa kisheria inawajibika kuthibiti matendo ya taaluma ya tiba; (b) wakili mmoja wa Mahakama Kuu aliyeteuliwa na taasisi ambayo kisheria inawajibika kuthibiti matendo ya taaluma ya uwakili; na (c) mtu mmoja atakayeteuliwa na Rais.

    Soma kifungu kamili →
  • Kama Bunge la Kitaifa likiidhinisha ripoti kwamba Rais hana uwezo, Rais huacha kuwa madarakani.
    Art. 144(10)

    (10) Iwapo wabunge walio wengi kati ya wabunge wote wa Baraza la Kitaifa watapiga kura kuunga mkono kuidhinisha ripoti hii, basi Rais wa ataondolewa mamlakani.

    Soma kifungu kamili →
Maelezo ya watoto
  • Kama Rais ni mgonjwa sana kufanya kazi, Bunge linaweza kufuata mchakato kumchunguza na huenda kumwondoa.
    Art. 144(1)

    (1) mwanachama wa Baraza la Kitaifa akiungwa mkono na robo ya idadi ya Wabunge wote anaweza kuwasilisha hoja Bungeni ya kuchunguzwa kwa uwezo wa afya ya kiakili au kimwili ya Rais katika kutekeleza majukumu ya afisi yake.

    Soma kifungu kamili →

    Tafuta →